این مقاله صرفا با هدف افزایش آگاهی شما تهیه شده و جایگزین مشاوره تخصصی پزشکی نیست. پیش از هرگونه اقدام درمانی، با دکتر حسین طاهری مشورت کنید.
اسکلروتراپی یکی از روشهای محبوب برای درمان واریس پا است که در بعضی موارد عوارضی هم به همراه دارد. عوارض اسکلروتراپی واریس پا شامل ترومبوفلبیت سطحی، تغییر رنگ پوست، بازگشت یا باقی ماندن رگهای واریسی و ترومبوز وریدی عمقی می باشد. با دانستن این عوارض افراد می توانند با آگاهی کامل و رعایت نکات پیشگیرانه هنگام اقدام به درمان واریس با اسکلروتراپی تجربه ای سالم و بدون عوارض داشته باشند.
بررسی عوارض اسکلروتراپی
اسکلروتراپی یکی از روش های پرکاربرد برای درمان واریس می باشد و در بیشتر موارد روشی ایمن و موثر به شمار می رود. با این حال مانند هر روش درمانی دیگر، ممکن است در برخی بیماران با عوارضی همراه باشد. آگاهی از این مشکلات احتمالی به افراد کمک می کند تصمیمی آگاهانه بگیرند و روند درمان را با اطمینان بیشتری دنبال کنند. در بسیاری از موارد مشاهده شده که انتخاب پزشک نقش بسیار مهمی در کاهش این عوارض دارد. به همین دلیل توصیه شده قبل از اقدام به درمان، حتما به دنبال بهترین دکتر واریس در مشهد یا شهر محل زندگی خود باشید تا علاوه بر کاهش خطر عوارض، نتیجه درمان نیز ماندگارتر و رضایت بخش تر شود.
نقل و قول از pmc:
“Injection sclerotherapy can be used to treat varicose veins. Sclerotherapy is achieved by injection of an irritating liquid or foam into the blood vessels, leading to transformation of varicose veins into a fibrous cord. Possible complications include the formation of blood clots, skin pigmentation, inflammation, ulceration with tissue damage, and reactions to the sclerosing agent.”
اسکلروتراپی تزریقی می تواند برای درمان واریس استفاده شود. این روش با تزریق یک مایع یا فوم تحریک کننده به داخل رگ ها انجام می شود و باعث تبدیل رگ های واریسی به یک رشته فیبری می شود. عوارض احتمالی شامل تشکیل لخته های خون، تغییر رنگ پوست، التهاب، زخم با آسیب بافتی و واکنش های ناشی از ماده اسکلروزان است.
1. ترومبوز وریدی عمقی (DVT)
یکی از عوارض نادر اسکلروتراپی واریس پا انتقال محلول به رگ های عمیق و ایجاد ترومبوز است. این مشکل می تواند بدون علامت پدید آید یا در مواردی با خطر آمبولی ریوی همراه شود. برای پیشگیری پزشکان مقدار کمی فوم تزریق کرده و حرکت دادن مچ پا را توصیه می کنند. حتی هنگام جراحی نیز ممکن می باشد با چنین خطری روبرو شوند. برای درمان واریس بهتر است این کار را زیر نظر پزشک متخصص و حرفه ای انجام دهید تا احتمال بروز عوارض به حداقل برسد و نتیجه مطلوبی حاصل شود.
2. تغییر رنگ پوست
دکتر پس از تشخیص واریس، بسته به شرایط بیمار یکی از روش های درمانی از جمله اسکلروتراپی انتخاب می شود. گاهی اوقات پس از اسکلروتراپی، تغییر رنگ پوستی به صورت لک های قهوه ای در محل درمان شده مشاهده می شود. این تغییر رنگ معمولا موقتی است و با گذشت زمان کم رنگ شده یا به طور کامل از بین می رود.
3. ترومبوفلبیت سطحی (لخته شدن خون)
یکی از شایع ترین عوارض اسکلروتراپی واریس پا تشکیل توده های سخت در رگ های تحت درمان است. این توده ها به دلیل لخته شدن خون در رگ ها ایجاد می شوند. هرچند جای نگرانی وجود ندارد اما احتمال دارد التهاب یا ناراحتی به همراه داشته باشد. در چنین شرایطی مصرف داروهای ضد التهاب می تواند نتیجه دهد. این توده ها معمولا طی چند هفته تا چند ماه برطرف می شوند. در برخی موارد پزشک با استفاده از سوزن و تخلیه لخته های مایع شده می تواند روند بهبود را سریع تر کند.
4. زخم پوستی
یکی دیگر از عوارض اسکلروتراپی واریس پا ایجاد زخم های سطحی در پوست می باشد. این مشکل زمانی رخ می دهد که محلول تزریقی به جای ورود به رگ وارد بافت اطراف شود. معمولا این زخم ها به مرور زمان بهبود پیدا می کنند اما ممکن است چند هفته طول بکشد و جای زخم روی پوست باقی بماند.
5. واکنش آلرژیک
به نقل از سایت vascular.ae داروهای تزریقی در اسکلروتراپی نوعی ماده شوینده پزشکی مانند پولیدوکانول یا محلول نمکی غلیظ مانند سالین هیپرتونیک هستند. عوارض جانبی این داروها میتواند شامل واکنش آلرژیک به دارو، ایجاد تاول پوستی، و تخریب پوست یا زخم شدن آن باشد. اگر قصد درمان واریس با بیمه تکمیلی دارید، حتما پیش از شروع درمان در صورت داشتن سابقه آلرژی مشاوره کامل پزشکی را انجام دهید، زیرا ممکن است برخی افراد نسبت به محلول حساسیت نشان دهند.
“Put simply, the ‘injections’ or sclerotherapy medications are a form of medical detergent (polidocanol) or concentrated salt solutions (hypertonic saline). The side effects of the ‘medicine’ used for the injections can be allergic reaction to the medication, skin blisters, breakdown of the skin (ulcer).”
6. بازگشت یا باقی ماندن واریس
یکی از مواردی که پس از درمان احتمال دارد دیده شود، باقی ماندن بخشی از رگ های واریسی است. معمولا این مشکل در جلسات بعدی درمان برطرف می شود اما در افرادی که تعداد زیادی رگ واریسی ریز دارند از بین بردن همه آنها امکان پذیر نیست و احتمال باز شدن دوباره رگ های تحت درمان وجود دارد. این موضوع می تواند سوالی را به همراه آورد که آیا واریس خطرناک است، اما در بیشتر موارد این وضعیت به مرور و با درمان مجدد از طریق تزریق یا جراحی کنترل می شود و نگرانی جدی ایجاد نمی کند.
7. اختلالات بینایی
برخی گزارش ها نشان می دهد که پس از تزریق فوم ممکن است اختلال موقتی در بینایی ایجاد شود. علت دقیق این مسئله هنوز مشخص نیست اما بررسی ها نشان می دهد که در افرادی که سابقه میگرن دارند احتمال بروز آن بیشتر می باشد.
8. سکته مغزی
یکی از نادرترین عوارض اسکلروتراپی واریس پا بروز سکته مغزی است. در آمار جهانی تنها تعداد محدودی از بیماران پس از انجام این روش دچار چنین مشکلی شده اند و معمولا این اتفاق زمانی رخ می دهد که حجم بالایی از فوم تزریق شود. به همین دلیل پزشکان با دقت و در دوز کنترل شده از این روش استفاده می کنند.
سایر عوارض نادر اسکلروتراپی واریس پا:
- التهاب یا تورم در حدود پنج اینچ از کشاله ران
- تورم ناگهانی در پا
- ایجاد زخم های کوچک در محل تزریق
- ظاهر شدن رگه های قرمز به خصوص در ناحیه کشاله ران
- گشاد شدن مویرگ ها
- احساس درد در محل تزریق
- پرمویی یا هیرسوتیسم در محل درمان
- نکروز یا مردگی پوست
- جوش های موضعی
آیا اسکلروتراپی واریس درد دارد؟
در هنگام انجام اسکلروتراپی ممکن است فرد کمی سوزش یا ناراحتی خفیف احساس کند، اما این حس معمولا کوتاه مدت می باشد و به هیچ وجه درد شدید محسوب نمی شود. در صورت نیاز می توان از بی حسی موضعی برای کاهش همین میزان ناراحتی استفاده کرد.
اسکلروتراپی برای چه افرادی مناسب است؟
افراد مستعد برای اسکلروتراپی معمولا کسانی هستند که به نارسایی وریدی یا واریس مبتلا بوده و با روش هایی مثل استفاده از جوراب های فشاری یا کاهش وزن به نتیجه نرسیده اند. برای تشخیص اینکه این روش برای فرد مفید است یا خیر، محل دقیق رگ های آسیب دیده و الگوی تخلیه وریدی توسط پزشک بررسی می شود.
چند جلسه اسکلروتراپی لازم است؟
هر بیمار شرایط خاص خود را دارد و پاسخ به درمان در افراد متفاوت می باشد. تعداد جلسات مورد نیاز اسکلروتراپی، بستگی مستقیم به تعداد و شدت رگ های واریسی دارد. در افرادی که به طور ژنتیکی مستعد ابتلا به رگ های عنکبوتی هستند، ممکن است در آینده رگ های جدیدی پدید آید. به همین دلیل برخی بیماران ترجیح می دهند درمان را در چند نوبت ادامه دهند تا رگ های احتمالی آینده نیز برطرف شوند. معمولا با توجه به شرایط، بین 2 تا 3 جلسه اسکلروتراپی و در برخی موارد تعداد بیشتری لازم است. با این حال تعیین دقیق تعداد جلسات تنها توسط پزشک متخصص و بر اساس وضعیت هر بیمار مشخص می شود.
نتیجه گیری عوارض اسکلروتراپی واریس پا
آگاهی از عوارض اسکلروتراپی واریس پا مانند حساسیت به محلول که می تواند باعث خارش یا تورم شود، ایجاد زخم های کوچک در محل تزریق، جوش های موضعی، ورم ناگهانی در پا، اختلال موقت در بینایی و حتی سکته مغزی، به افراد کمک می کند تا قبل و بعد از درمان اقدامات احتیاطی لازم را رعایت کنند و روند درمان را با دقت بیشتری مدیریت نمایند. افراد مستعد برای اسکلروتراپی کسانی هستند که به نارسایی وریدی یا واریس مبتلا بوده و با روش هایی مانند جوراب فشاری یا کاهش وزن به نتیجه نرسیده اند. تعداد جلسات بستگی به شدت و تعداد رگ ها دارد و معمولا 2 تا 3 جلسه است، اما در موارد مستعد رگ های عنکبوتی ممکن است جلسات بیشتری لازم باشد. در هنگام درمان کمی سوزش یا ناراحتی خفیف احساس می شود که در صورت نیاز می توان از بی حسی موضعی استفاده کرد.
سوالات متداول عوارض اسکلروتراپی واریس
1. آیا اسکلروتراپی می تواند باعث حساسیت یا آلرژی شود؟
هرچند نادر است اما برخی افراد ممکن است نسبت به محلول تزریقی حساسیت نشان دهند و دچار خارش، تورم یا التهاب شوند. اطلاع دادن به پزشک درباره سابقه آلرژی اهمیت زیادی دارد.
2. تغییر رنگ پوست بعد از درمان دائمی است؟
گاهی پس از ترومبوفلبیت سطحی یا تزریق فوم پوست دچار لکههای قهوه ای می شود. معمولا این تغییر رنگ موقتی است و طی چند ماه کم رنگ یا کاملا از بین می رود.
3. آیا ممکن است رگ های واریسی بعد از درمان دوباره ظاهر شوند؟
بله، در برخی بیماران رگ های جدید یا باز شدن دوباره رگ های قبلی ممکن است رخ دهد.
4. دوره نقاهت اسکلروتراپی چقدر است؟
اسکلروتراپی یک روش سرپایی محسوب می شود و بیمار معمولا بلافاصله پس از انجام آن می تواند به خانه بازگردد.



